24 partî û rêxistinê siyasî yê Kurdî yê Rojavayê Kurdîstanî û Vakur û Rojhelatê Sûrîya, derheqê “Weçînayîşanê Meclîsê Şarî” ê hukmatê Şamî de eşkerayîyêke hempare da. Partîyan dîyar kerd ke ey weçînayîşanê sexte red kenê û vat: “Kurdan rê tena 4 kursî abirnayîş xespkerdişê îradeyê şarî yo.”
Vera qerarê Hukmatê Şamî ya seba viraştişê weçînayîşanê “Meclîsê şarî yê Sûrîya” û dîyarkerdişê kotayêka zaf tay seba şarê kurdî, Rojavayê Kurdîstanî de 24 partî û rêxistinanê sîyasî eşkerayîyêka hempare seba raya pêroyî vila kerde. Partîyan no weçînayîş sey “prosesêk pûç kerdene” erjna û dîyar kerd ke hukmatê Şamî bi qanûn û polîtîkayanê nîjadperest ê vera şarê kurdî newe ra gandar keno.
‘Prosesê pûç kerdene’
Eşkerayîya ke Qamişlo de ameya weşanayene de nê madeyê bingeyinî ca gênê: partîyan destpêkê eşkerayî de bale ante serê tarîxê şorişî û fedakarîyê şarê kurdî yê vera rejîmê Baasî û çeteyanê DAIŞ’î û wina dewam kerd: “Wextê ke temsîlîyetê Sûrîya paweyê welatijî û wayîrîya hempare ya rastî awan bikerê û tecrubeyê Rayberîya Xosere ya Demokratîk ra îstîfade bikerê. Hukmatê Şamî goş nêda nê rastîyan. Weçînayîşanê sexte yê bi nameyê ‘Weçînayîşanê meclîsê şarî yê Sûrîya’ îlan kerd. No rastî de prosesê pûç kerdene yo ke îradeyê weçînayoxan çin e yeno hesabnayene. Mekanîzmayê tecrîdkerdişê neteweyî û sîyasî û projeyê nijadperestî vera kurdan newe ra rayra benê.”
‘wazenê vurîyayîşo demografîk normalîze bikerê’
Eşkerayî de sey mîsalêke şênberî kesê ke sey temsîlkarê Serêkanî ameyo tayînkerdene. Partîyan dîyar kerd ke na game yena manaya ke wazenê vurîyayîşo demokrafîk normalîze bikerê. No zî nîyeto xirab yê Hukmatê Şamî vera kurdan nîşan dano. Sazgeh û Partîyê sîyasî sînorkerdişê temsîlîyetê kurdî bi 4 kursîyan ê mîyanê 210 kursîyanê Meclîsê Şarî, sey binpaykerdişêk eşkera ya serê rastîyanê demografîk û sîyasî pênase kerd. Eşkerayî de reaksîyonê ke ameyê mojnayene: “Şarê kurdî yê Rojavayê Kurdîstanî temsîlîyetêko resen/otantîk û dîrokî yo û nîsbetê ey zî se ra 20’ê. Ewro bi raya nê tayînkerdişanê sîstematîk, kurdî vengê xo yê rastîye û heqê xo yê hempar ê qerardayîşê neteweyî de bêpar yenê verdayene. Ma hêz û partîyê sîyasî yê kurdî naye bi tu hawayî qebul nêkenê. Heqê ma yê temsîlîyetê parlamento yê rastî, goreyê nifûsa ma ra ganî 40 kursîyan kêmîrî nêbo.”
‘Kam qebûl bikero do berpirsîyarê tarîxî bo’
Beşo peyên yê eşkerayî de hişyarîyêka huşke daye û ame waştiş ke ganî tu hetê kurdî nê 4 kursîyan qebul nêkero: “Qebulkerdişê nê 4 kursîyan, do bibo mîsalêke zaf tehluke yê tarîxî. Coka ameyox de do seba kurdan heme astê dewlete de, wezaret, sazgeh, edalet û dîplomatîk de bêrê dîyar kerdene. No yeno manayê qerarê dardekerdişê sîyasî yê serê heqanê ma yê seba neslanê ameyoxî. Tu hetê kurdî wayîrê wekaletêke anonîm nîyo ke naye qebul bikero û ê ke qebul bikerê zî do berpisîyarîya tarîxî yê vera kurdan bigîrê serê milê xo.”
Eşkerayî, sozê dewamkerdişê têkoşînê aştî û demokrasî bi hemkarîya hêzanê demokratîk ê Sûrîya û seba awankerdişê Sûrîyeya demokratîk, zafhetî û nemerkezî, qedîya.
Partî û rêxistinanê ke eşkerayî îmza kerda nê yê:
“Partiya Yekîtiya Demokratîk (PYD)
Kongra Star
Partiya Kesk a Demokratîk
Partiya Lîberal a Kurd li Sûriyeyê
Partiya Komunîst a Kurdistanê
Partiya Demokrat a Kurdistanî – Sûriye
Partiya Demokrat a Kurd li Sûriyeyê
Partiya Çep a Kurd li Sûriyeyê
Partiya Çep a Demokrat a Kurd li Sûriyeyê
Şepêla Pêşerojê ya Kurdistanê
Partiya Guhertina Demokratîk a Kurdistanê
Tevgera Nûjen a Kurdistanê
Yekîtiya Kedkarên Kurdistanê
Partiya Rêkeftina Demokratîk a Sûriyeyê
Tevgera Çaksaziya Sûriyeyê
Partiya Roj a Demokrat a Kurd li Sûriyeyê
Partiya Biratiya Kurdistanî
Partiya Nîdal a Demokratîk
Partiya Demokrat a Kurdistanî – Rojava
Partiya Kombûna Niştimanî ya Kurdistanî li Sûriyeyê
Partiya Demokrat a Kurd li Sûriyeyê (El-Partî)
Partiya Yekîtiya Demokrat a Kurd li Sûriyeyê
Tevgera Civaka Demokratîk (TEV-DEM)
Şepêla Çaksaziyê ya Sûriyeyê”
