Heyetê Îdareyanê Herêmkîyan ê Demokratîkan ê DEM Partî eşkerayîya peyêne ya konferansê di rojan ke Amed de viraşt, tede waşt ke statuyê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî bêro dîyarkerdene û qanûnê azadî û entegrasyonê demokratîkî bêrê vetene.
Konferansê Îdareyanê Herêmkîyan ê Demokratîkan ke 8-9ê hezîrane bi şîarê “Bi Îdareyanê Herêmkîyan ê Demokratîkan ver bi Komelê Komunalî” virazîya, atifê “heme hemrayan” bî ke 47 serran ê îdareyanê herêmkîyan de cuya xo ra bîyî, û Selîm Sadak (sereko verên ê Şaredarîya Sêrtî) û Berîvan Kutlu (Hemşaredara Şaredarîya Cizîrî) ke nê demanê peyênan wefat kerd.
Eşkerayî de ame vatene: “Ma weçînayoxanê xo yê ke rehîn ê û hemrayanê xo yê ke hepisxaneyan de tepişte yê, şexsê înan de heme hemrayanê ke têkoşînê haştî û azadîye ramenê, selam kenê, û pawenê ke bi lez biresê azadîya xo ya fîzîkî.”
Eşkerayî de ame vatene ke konferans bi beşdarîya delegasyonêko nizdîyê 450 kesan virazîya. Vajîya ke prosesê sîyasî yo ke ma tede yê û falîyetê îdareyanê herêmkîyan ê di serranê vîyarteyan ameyî erjnayene, û Belgeyê Tepşî yê Îdareyanê Herêmkîyan ê Demokratîkan ameyî newekerdene. Eşkerayîye de bale ame antene ke do vera îdareyê tekgir, huşk û merkezgir ke bi serran o Tirkîya de tesîrê xo mojneno, demokrasîya herêmkî bigîrê vernî û seba ronayîşê ci têkoşînî gird bikerê.
Heyetî da zanayene ke îradeyê şarî qeyumî bin vistî: “Weçînayîşanê herêmkîyan ê 31ê Adare 2024î de partîya ma reyna qeyumî bin vistî. Vera heme şertanê neseypêyan, hîle û cehdanê dek û dolaban zî, partîya ma bi 78 şaredarî û destkewteyanê Pêkerdişê Bajarî netîceyêko rind girewt.” Vajîya ke qeyum tena parçeyêkê polîtîkayanê zordarî yê dewlete nêbî, cigêrayîşê awankerdişê hegemonyaya vera-ci bî, yanî stratejîyêka îdarekerdişî bî, û şikîyayîşê na stratejî netîceyêko sîyasî talebê vurîyayîşê komelî sindiqan de asa.
Heyetî vat ke îqtîdarî çiqas ke reaksîyon mojna zî, hem vera şarî dişmenîye kerda hem zî seba ke zerar bido prosesî, qeyumî şaredarîyanê ci ser o tayîn kerdî. Heyetî bale ante ke ganî statuyê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî bêro dîyarkerdene û qanûnî bêrê vetene: “Verê ci ganî şertê xebata azade û pêdîayyaîşî yê Birêz Abdullah Ocalanî bêrê temînkerdene, statuyê ci bêro dîyarkerdene. Dima ra çarçeweya qanûnê kokî de qanûnê azadî û entegrasyonê demokratîkî bêrê vetene û caardene, gamê ke hewceyê sererastkerdişê qanûnî nîyê zî, bi lez bêrê eştene.”
Heyetî vat ke ganî hemserekîye Qanûnê Şaredarîyan de bêro naskerdene: “Hemserekî, nimûneyanê tewr xurtan ê sîyasîbîyayîşê sebebanê estbîyayîşê ma ra yew a. Destpêkê resayîşê azadîye, caardişê paradîgmaya azadîwaze ya cinîyan o.” Vajîya ke îdareyê camêrdserdest, dewletgir û îqtîdargir nê demanê peyênan de hêrişê xo yê sîstematîkî yê vera paradîgmaya azadîwaze ya cinîyan zêde kerdî, la ê do vera nê hêrişan tepşêko karnêkerdox û reaksîyoner nêmojnê û do sîstemê hemserekîye warê cuye yê her cayê Tirkîya û Rojhelatê Mîyanênî ra vila bikerê.
Eşkerayî de derheqê “şaredarîya komelê demokratîkî” de ame vatene ke demokrasî panjahrê merkezgirî û nêzdîbîyayîşanê dewletgiran o, û metodolojîya ke aye bikero manadar, herêm ra ronayîşê ci yo: “Coka hucreya koke ya demokrasî komûn o. Mekanê îdarî yê komûnî zî şaredarî yê.” Vajîya ke şaredarîya komelê demokratîkî şaredarîyêka şarî ya, yanî sîyaset û xizmet şarî reyde virazîyenê.
Eşkerayî de bi sernameyê “Formulê Dewlet+Demokrasî” ame vatene ke çarçewaya Vengdayîşê Haştî û Komelê Demokratîkî yê Birêz Ocalanî yê 27ê Sibate 2025î mojneno ke paradîgmaya serdestîya dewlet-neteweyî ame vîyartene. Vajîya ke bi entegrasyonê demokratîkî caardişê formulasyonê dewlet+demokrasî, eynî wext do bibo zemînê yewîya komûnale ya şarê kurd û şaranê herême; û seba ney ganî bê vindîkerdişê wextî gamê qanûnî bêrê eştene. Heyetî peynî de waşt ke ganî reynêdayîşê Şertê Xoserîye yê Îdareyanê Herêmkîyan ê Ewropa bêrê hewanayene û ruhê “demokrasîya herêmkî” yê Qanûnê 1921î newe ra bêro rojdemkerdene.
