Koçerê zozananê Hesendîkî her hamnan pezanê xo anê tîya de çernenê û debara xo bi heywantîye kenê. Koçer Yunus dîyar kerd ke ê hamnanî yenê zozanan û heta payîzî tîya de yê û vat: “Zozanê ma zengîn ê. No zozan çimeyê debara ma yo.”
Xozaya Kurdîstanî xeylê zengîn a. Mewsîmanê wisar û hamnanan de koçerî verê xo danê zozanan. Zozanî parçeyêkê kulturê kurdan ê. Koçerî zozanan de pezanê xo çernenê û tîya amadekarîya zimistanî kenê. Qezaya Pasûr ya Amedî de Zozanê Hesendînî nê zozananê zengînan ra yew a. Berzîya zozanî 3 hezar metreyî ra vêşêr a. Hetê awe, vaş û heywanan de zaf zengîn o. Koçer Yunus Altun ke her serr yeno zozanê Hesendînî de heywanan miqate keno, cuya xo zozanê Hesendînî ser o ajansê ma rê qisey kerd.
‘Debara ma zozanî ser o ya’
Yunus Altunî dîyar kerd ke 6 dewe û xeylê dewî debara xo Zozanê Hesendînî ser o kenê û vat: “Bi serran o ma yenê nê zozanî. Ma heywnanê xo reyde yenê nê zozanî û cuya xo ramnenê. Ma her serre mewsîmê hamnanî de yenê Zozananê Hesendînî de ciwîyenê. Hetê awe ra zaf zengîn o. Ma destpêkê hamnanî de yenê tîya û heta payîzî ma tîya de ciwîyenê. Debara ma nê zozanan ser o ya. Ewro riyê kananê madenî ra cuya ma tehluke de ya. Zozan çimeyê cuya ma yê. Eke zozanan de cuye çin ba, ma do koç bikerê, şêrê şaristanan. Cuya ma girêdayeyê nê zozanan a. Welat her dem zaf weş o.”
‘Cuya tîyayî tehluke de ya’
Yunus Altun dîyar kerd ke awe seba înan zaf muhîm a û nê çîyî vatî: “Ewro awa zozanan gelekî kêm bîya. Seba ke tîya de gêrayîşê madenî dest pêkerdo. Ma nê madenî nêwazenê. Hem cuya ma hem zî cuya heywanan tehluke de ya. Nêzdîyê 400 mêşna û bizê ma est ê. Dewarî est ê. Bi hezaran heywanî tîya de ciwîyenê. Derûdorê ma pêro vaş o. Heywanê ma pêro tîya de çerenê. Ma mast û penîrê xo şitê pezî ra virazenê. Ma heme hacet û aletanê qantiran reyde anê tîya. Welatê ma zaf weş o. Tîya de vaşê Çatrî, gezgezik, kenger û sîr est o. Heme seba nêweşîyan derman ê. Xoza hetê vaş û pincarî ra xeylê zengîn a û dermanê weşîye ya.”
