• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derbarê Me De
  • |
awelatnavend@gmail.com
Ajansa Welat
04 ADAR 2026
Encamek nîn e
View All Result
  • ROJANE
    Rejîma Îranê girtiyên siyasî wekî mertalên zindî bikar tîne

    Rejîma Îranê girtiyên siyasî wekî mertalên zindî bikar tîne

    DYAyê li Bender Abbasê li keştiya şerî ya Îranê da

    DYAyê li Bender Abbasê li keştiya şerî ya Îranê da

    Moşekek Îranê ya ku berê wê li Tirkiyeyê bû hate îmhakirin

    Moşekek Îranê ya ku berê wê li Tirkiyeyê bû hate îmhakirin

    Moşekek Îranê kete Qamişloyê

    Moşekek Îranê kete Qamişloyê

    Pervîn Buldan: Tê payîn ku qanûn dê piştî cejne biçin komîsyona edaletê  Mîthat Sancar: Armanca pêvajoyê aştî ye û temînata aştiyê jî edalet e

    Hevdîtina şandeya Îmraliyê ya bi Wezîrê Karên Navxweyî re bi dawî bû

    Amerîkayê baregehên Haşda Şabiyê bombebaran kir

    Amerîkayê baregehên Haşda Şabiyê bombebaran kir

  • JIN
  • ÇAND
  • ABORÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • CÎHAN
  • FORUM
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
    Rejîma Îranê girtiyên siyasî wekî mertalên zindî bikar tîne

    Rejîma Îranê girtiyên siyasî wekî mertalên zindî bikar tîne

    DYAyê li Bender Abbasê li keştiya şerî ya Îranê da

    DYAyê li Bender Abbasê li keştiya şerî ya Îranê da

    Moşekek Îranê ya ku berê wê li Tirkiyeyê bû hate îmhakirin

    Moşekek Îranê ya ku berê wê li Tirkiyeyê bû hate îmhakirin

    Moşekek Îranê kete Qamişloyê

    Moşekek Îranê kete Qamişloyê

    Pervîn Buldan: Tê payîn ku qanûn dê piştî cejne biçin komîsyona edaletê  Mîthat Sancar: Armanca pêvajoyê aştî ye û temînata aştiyê jî edalet e

    Hevdîtina şandeya Îmraliyê ya bi Wezîrê Karên Navxweyî re bi dawî bû

    Amerîkayê baregehên Haşda Şabiyê bombebaran kir

    Amerîkayê baregehên Haşda Şabiyê bombebaran kir

  • JIN
  • ÇAND
  • ABORÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • CÎHAN
  • FORUM
  • SPOR
  • HEMÛ NÛÇE
Encamek nîn e
View All Result
Ajansa Welat
Encamek nîn e
View All Result

Kuştina qestîk

Rojger Botan / AW

6 ÎLON 2025 - 08:47
Kategorî: FORUM, MANŞET
A A
Kuştina qestîk ev rastiye ku civakê dixeniqîne. Mêtingerî, qirkirinên etnîkî û çandî, zexta sîstematîk a li ser jinan û talankirina xwezayê ku ji hêla şaristaniyê ve li ser navê pêşketinê tê kirin, hemû jî nîşaneyên vê kuştina qestîk in.

Rêber Abdullah Ocalan di her nivîs û perspektîfên xwe de têgîn û têgehên nû diafirîne û nemaze ev ji bona sosyolojî û dîrokê nêrînên nû derdixêne holê. Ev têgehên nû nîqaşên dîrokê nû dike. Lewre di her parêznameyên xwe de Rêber Ocalan ji bûyerên dîrokî re şîroveyên berfireh dike û her şîroveyên Rêber Ocalan pêwîst dike ku lêkolînên berfirehtir bên kirin.

Rêber Abdullah Ocalan di lêhûrbûnên xwe yê vê dawiyê de têgehek din dide nîqaşkirin. Vê wekî “Kujerê Qestîk” bi nav dike. Her dema ku Rêber Ocalan têgehek nû dide nîqaşkirin, vê ji aliyê dîrok, sosyolojî û mîtolojiyê ve digire dest. Di têgeha Kujerê Qestîk de jî heman tişt tê kirin. Kujerê Qestîk ji pergalek kesayetî zêdetir, dîsîplîna pergala dewlet û şaristaniyê vedibêje. Bingeha xwe ji kuştin û komkujiyên bi pergal digire. Her wiha pergala kujerê qestîk de civak, jin, xweza, zarok, karker û hwd. bi awayekê dijwar bi bişavtin, êrîşên bîrdozî û di encamê de komkujiya civakî re rû bi rû dimînin.

Gotina qest, bi taybetî ji bona ku civakên Hîndîstanê bên naskirin, tê zanîn. Di ingilîzî de “caste”, di portekîzî de “casta”, di sanskirîtî de “varna” û “jãtî” û di erebî de jî “qesd” tê gotin. Ev hemû vebijêrk tên wateya “kok, çîn, plan, armanc û nîyet” ê. Rêber Ocalan jî vê têgehê li ser pergala çîn, hîyerarşî û dewletê bikar tîne. Ango ev pergal bi plan, pergal û armancekê qetlîam û komkujiyan organîze dike û bi vî rengî serweriya xwe ya di nava civakê de ava dike.

Binavkirina dewletê ya wekî “kujerê qestî” ne tenê nîşan dide ku ew di kêliyên zext an jî tundûtûjiya demkî de kuştinê dike, hebûna wê bi xwe jî sîstemek hilberîna mirinê ye. Ev ne kuştinek asayî an jî bêserûber e; ew kuştinek bi plan û pergal pêk tîne. Li gorî Rêber Ocalan, pergala çîn, serdestiya mêran û serdestiya ku bingeha dewletê ye, mekanîzmayek qestî ye û hemû derfetên xwe li dijî tunekirina civaka demokratîk bikar tîne.

Ev perspektîf bi têgehên di berhemên berê yên Rêber Ocalan de hatine gotin. Rêber Ocalan dibêje “Dîroka şaristaniyê dîroka kuştina jinan e,” û ew di rastiyê de behsa komkujiya yekem û herî kûr a dewletê dike. Dîsa, bi hevoka “dewlet yekdestiya tundûtûjiyê ye” teqez dike ku tundûtûjî ne tenê amûrek e, lê tiştek ferze ji bona hebûna dewletê. Têgeha “kuştina qestîk” van ramanan hîn bêtir germtir dike û dewletê ne tenê wekî amûrek yê tundûtûjiyê binav dike, tevî vê wekî hebûnek ku tundûtûjî bi xwe ye nîşan dide.

Kuştina qestîk ev rastiye ku civakê dixeniqîne. Mêtingerî, qirkirinên etnîkî û çandî, zexta sîstematîk a li ser jinan û talankirina xwezayê ku ji hêla şaristaniyê ve li ser navê pêşketinê tê kirin, hemû jî nîşaneyên vê kuştina qestîk in. Rêber Ocalan ji ber wê jî şaristaniyê ne tenê wekî rêxistinek aborî an siyasî dibîne, di heman demê de wekî pergalak dij-mirovî û dij-civakî dibîne.

Di vê xalê de, ev têgeh ji bo nîqaşên hemdem jî girîng in. Modernîteya kapîtalîst, bi şerên xwe yên wêranker, karesatên ekolojîk û civakî rûyê hemdem ê kuştina qestîk eşkere dike. Her wiha kuştina bi hezaran mirovan, zexta li dijî kedkar û karkeran, kuştinên jinan û mirina koçberan dîsa rûyê vê pergalê ya rast nîşan dide.

 

Nîqaşên Rêber Ocalan ên li ser vê mijarê nîşan dide ku dewlet û şaristanî ne pergalên pêşketina civakî, siyasî, çandî, aborî û hwd. dine, berevajiya wê ew, pergala kuştinê ye ku modelên demokratîk û aştiyane asteng dike. Bi “kuştina qestîk” Rêber Ocalan behsa pergaleke bi organîze dike ku hemû nirxên mirovî û çandî dorpêç dike.

Di encamê de kuştina qestîk têgehek nû ye ku ji bona pergala dewlet û şaristaniyê bên zanîn. Bi vê têgehê Rêber Ocalan rûyê dewleta kujer a pênç hezar salan bi awayekê berfirehtir nîşanî me dike. Her wiha bi vê têgehê pirsa heta kengê dê civak bi vê pergalê re bijî, tê bîra mirov. Ji bona jiyan û civakek azad û statuyek demokratîk pêwîstî pê heye ku ev pergala kujer demildest bê derbaskirin.

Parve BikeTweetWhatsAppParve BikeParve Bike

Nûçeyên Din

Ji DYAyê daxuyaniyên şer: Êriş dê li tevahiya Îranê zêde bibin

Ji DYAyê daxuyaniyên şer: Êriş dê li tevahiya Îranê zêde bibin

4 ADAR 2026
Sebahat Tuncel: Jin pêşengê paradîgmaya nû ne

Sebahat Tuncel: Jin pêşengê paradîgmaya nû ne

4 ADAR 2026
Moşekên Îranê kêm, êrişên Îsraîl û DYAyê zêde dibin: Li 7 bajaran bi dehan êrişên pêk hatin

Moşekên Îranê kêm, êrişên Îsraîl û DYAyê zêde dibin: Li 7 bajaran bi dehan êrişên pêk hatin

4 ADAR 2026
Rejîma Îranê girtiyên siyasî wekî mertalên zindî bikar tîne

Rejîma Îranê girtiyên siyasî wekî mertalên zindî bikar tîne

4 ADAR 2026
DYAyê li Bender Abbasê li keştiya şerî ya Îranê da

DYAyê li Bender Abbasê li keştiya şerî ya Îranê da

4 ADAR 2026
Moşekek Îranê ya ku berê wê li Tirkiyeyê bû hate îmhakirin

Moşekek Îranê ya ku berê wê li Tirkiyeyê bû hate îmhakirin

4 ADAR 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

  • Pervîn Buldan: Tê payîn ku qanûn dê piştî cejne biçin komîsyona edaletê  Mîthat Sancar: Armanca pêvajoyê aştî ye û temînata aştiyê jî edalet e

    Pervîn Buldan: Tê payîn ku qanûn dê piştî cejne biçin komîsyona edaletê
    Mîthat Sancar: Armanca pêvajoyê aştî ye û temînata aştiyê jî edalet e

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Rojnameger Oremar: Gel ji Îsraîl û DYAyê bawer nake

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Jinên TJAyî: Pêvajo ji bo mezinkirina têkoşîna jinê fersendek mezin e

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Bi girseyî serdana şîna Denîz Şen kirin

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • ‘Dildar bi kîjan zimanî bixwazin em ê pirtûka wan bideng bikin’

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Rihan Loqo: Şoreşa Jinê ji bo tevahî tevger û rêjistinên jinan bû mînak

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Macron: Soza me ji Kurdan re heye û em dê pêk bînin

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • ROJEVA 4ê ADARa 2026an

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Înîsiyatîfa Yekîtiya Demokratîk: Em ê li cem têkoşîna demokratîk a gelên Îranê bin

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0
  • Nobeta li Bestayê bi dawî bû dê çalakiyên cuda pêk bînin

    0 shares
    Parve Bike 0 Tweet 0

ARŞÎV

  • ADAR 2026 (151)
  • SIBAT 2026 (1043)
  • ÇILE 2026 (1573)
  • KANÛN 2025 (636)
  • MIJDAR 2025 (501)
  • COTMEH 2025 (512)
  • ÎLON 2025 (484)
  • TEBAX 2025 (467)
  • TÎRMEH 2025 (582)
  • HEZÎRAN 2025 (463)
  • GULAN 2025 (577)
  • NÎSAN 2025 (468)
  • ADAR 2025 (540)
  • SIBAT 2025 (514)
  • ÇILE 2025 (594)
  • KANÛN 2024 (628)
  • MIJDAR 2024 (94)

Ajansa Welat, bi nûçeyên taybet, dosya, lêkolîn, dîmen û deng civakê agahdar û ronî dike.

Bi şîara agahiyên rast û objektif weşanê esas digire, li ser şopa heqîqetê agahiyan belav dike.

Ajansa Welat bi nûçe û naverokên xwe dibe deng û rengê welat.

Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettîn Kiliç

Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Medya Bal

Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

Telefon: +90 (532) 519 37 73

E-mail: awelatnavend@gmail.com
Malper: www.ajansawelat.com
Twitter Youtube Instagram Whatsapp
  • Serrûpel
  • Têkilî
  • Derbarê Me De

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

Encamek nîn e
View All Result
  • HEMÛ NÛÇE
  • ROJANE
  • JIN
  • ÇAND
  • ABORÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • TENDURISTÎ
  • DARAZ
  • CÎHAN
  • FORUM
  • KIRMANCKÎ

© 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne