• Kurmancî
  • Kirmanckî
  • |
  • Derheqê Ma De
  • |
awelatnavend@gmail.com
Ajansa Welat
11 ÇILE 2026
No Result
View All Result
  • ROJEVE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • WEŞÎYE
  • CÎHAN
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • RESIM
  • Heme Xeberî
  • Kurmancî
  • ROJEVE
  • CINÎ
  • EKONOMÎ
  • POLÎTÎKA
  • EKOLOJÎ
  • CIVAK
  • WEŞÎYE
  • CÎHAN
  • FORUM
  • HUQÛQ
  • KULTUR
  • RESIM
  • Heme Xeberî
  • Kurmancî
No Result
View All Result
Ajansa Welat
No Result
View All Result

Dinya de Estanika Tewr Verêne: “Adapa”

Merkezê Xeberan / AW

23 MIJDAR 2025 - 12:00
Kategorî: KIRMANCKÎ - KULTUR, KIRMANCKÎ - MANŞET
A A
Heta ke hîna kehene bêra dîyayene, estanika yewin a ke dinya de bi nuştişî ameya arêdayene “Adapa” ya. Na estanike Î.V serranê 1750an de biqanûnê Hûmurabî reyde ameya nuştene.

Heta ke hîna kehene bêra dîyayene, estanika yewin a ke dinya de bi nuştişî ameya arêdayene “Adapa” ya. Na estanike Î.V serranê 1750an de biqanûnê Hûmurabî reyde ameya nuştene. Nuştoxanê Sûmerijan na estanike bi nuştişê mixan tabetlan ser o nuşta. Babeta ci bawerî ya.

Goreyê xebera ANF’î Sey na estanike hîna zaf estanikî est ê. Senî ke yeno zanayene, estanikî teyna bi fekkî nêameyê nêreştê roja ewroyî, di hermeyan ra aver de şîyê.  O yo verên fekkî, dîyin zî nuştekî yo.

Ma vat ke estanika tewr verên a nuştekîye “Adapa” ya; ya dîyine zî Î.V serranê 1200an de tarîx de cayê gêna. Yeno qebulkerdene ke padîşahê Misrî, Xetôn (Akhenaton), seba domananê xo estanika “Di Birayan” sey derse daya wendene. Na estanika nuştekîye serra 1932 de gorê Akhenatonî de ameya dîyayene.

Ewro dinya de 770 zêde varyantê na estanike est ê.

Na estanike bi kilmekî wina ya:

“Adapa, xortêko jîr û xebatkar o. Mîyanê Dîcle û Firatî de qanalanê awe akeno, fîdananê meyweyan û sewzeyan nano ro. Labelê seba ke merdimêko mergdar o xemgîn û bêhuzur o. Seba ke mergî rê çare bivîno bi keştîyêk serê Firatî de keweno rayîrwanîye. O do bireso Homayê Asmênî û ci ra biperso ke ‘Însanan bêmerg biko’.

Homayê Erdî ci ra vano: ‘Nano ke o dano to mewere, awa ke o dana to meşeme. Eke ti nînan qebûl bikerî, ti do mergdar bibî.‘ Adapa dima nê nasîyatî keweno rayîr.  Rayîr de va yelkenanê keştîye şikneno û keştîye awe ra şona. O zî perrê vayî şikneno.

Homayê Asmênî xortimê xo keno derg û ey anceno cor leyê xo û ey ra vano: ‘Ti çira perrê vayê mi şikna?!’ Adapa zî vano: ‘Ti çira ma mergdar kerdî? Cuye weş û rengin a, ma nêwazenê bimirê!’ No pawitiş şono weşê Homayê Asmênî û nanê bêmergî dano Adapayî. Labelê seba ke ey soz dayo Homayê Erdî nê nanî qebûl nêkeno. Nê semedî ra a roje ra tepîya merdîmî bene mergdarî. Adapa şewq û şayîya cuye vîndî keno, morale merdiman zaf beno xirabin.

O taw dînê semavî yê Yewhomayî resenê îmdadê ey û vanê: ‘Teyna ke ti merdimêke rast, xebatkar û xuyeweş bî, xelisîyayîş û reyna weşbîyayîş est o, a dinyaya bîne de zî ti do biciwî.’ Bi no qeyde reyna keyf û şayîye danê merdiman.”

Tags: Adapaestanika verênkehenkirmanckîzazakî Dîcle û Firat
ShareTweet

Nûçeyên Din

13ê Çele: Kulturê ma de serra newîye

13ê Çele: Kulturê ma de serra newîye

11 ÇILE 2026
DFG: Ma raporê xo yê serra 2025î dîyarê Çinarê Çapemenîya Azade Huseyîn Aykolî kenê

DFG: Ma raporê xo yê serra 2025î dîyarê Çinarê Çapemenîya Azade Huseyîn Aykolî kenê

10 ÇILE 2026
Dormerayê Tişrînî yeno bombavarankerdiş

Dormerayê Tişrînî yeno bombavarankerdiş

10 ÇILE 2026
Riha û Mêrdîn de seba Şêxmeqsûdî eşkerayîya paştdayîşî

Riha û Mêrdîn de seba Şêxmeqsûdî eşkerayîya paştdayîşî

10 ÇILE 2026
‘Sara, Rojbîn, Ronahî, Jin Jiyan Azadî’

‘Sara, Rojbîn, Ronahî, Jin Jiyan Azadî’

10 ÇILE 2026
Hêzê Asayîşê Zereyî: Îdîayê Şêxmeqsûd gerîyayo binê kontrolî raşt nîyê

Hêzê Asayîşê Zereyî: Îdîayê Şêxmeqsûd gerîyayo binê kontrolî raşt nîyê

10 ÇILE 2026

ÊN ZÊDE HATINE XWENDIN

    ARŞÎV

    • ÇILE 2026 (132)
    • KANÛN 2025 (254)
    • MIJDAR 2025 (226)
    • COTMEH 2025 (209)
    • ÎLON 2025 (232)
    • TEBAX 2025 (210)
    • TÎRMEH 2025 (299)
    • HEZÎRAN 2025 (257)
    • GULAN 2025 (334)
    • NÎSAN 2025 (265)
    • ADAR 2025 (317)
    • SIBAT 2025 (317)
    • ÇILE 2025 (298)
    • KANÛN 2024 (293)

    Ajansa Welat, bi xeberanê xusûsîyan, dosya, cigêrayîş, dîmen û vengan komelî agahdar û roşnî kena.

    Bi şîarê agahîyanê raşt û objektîfan weşanî esas gêna, serê şopa heqîqetî de agahîyan vila kena.

    Ajansa Welat bi xeber û tedeyanê xo bena veng û rengê welatî.

    Xwediyê Îmtîyazê: Fahrettîn Kiliç

    Berpirsiyarê Karên Nivîsan: Medya Bal

    Navnîşan: Fırat Mahallesi, 553. Sokak, Tanlar Şehri Teras Evleri, B Blok,
    Kat: 5 - No: 40, Kayapınar, Diyarbakır

    Telefon: +90 (532) 519 37 73

    E-mail: awelatnavend@gmail.com
    Malper: www.ajansawelat.com
    Twitter Youtube Instagram
    • Serrûpel
    • Têkilî
    • Derbarê Me De

    © 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne

    No Result
    View All Result
    • ROJEVE
    • CINÎ
    • EKONOMÎ
    • POLÎTÎKA
    • EKOLOJÎ
    • CIVAK
    • WEŞÎYE
    • CÎHAN
    • FORUM
    • HUQÛQ
    • KULTUR
    • RESIM
    • Heme Xeberî
    • Kurmancî

    © 2024 Ajansa Welat ● Yekemîn Ajansa xwerû Kurdî ● Hemû maf parastî ne