Mustafa Akgun ke bazirganîya kerg û lîçikan keno, destnîşan kerd ke ê seba ke kerganê xo bi xozayî, organik pîl kenê, no ser kerganê înan rê elaqayêka girde est a.
Tirkîya de serranê peyênan de berzîya enflasyonî, berzbîyayîşê kûrê dovîzî û tenganîya ekonomîye girêdeyîyê yewbînanîyê û yewbînan ra ciya nîyê. Nê halî zî sey xeylê sektoran, sektorê kergan zî kerdo xirab. Sektorê goştê kergan, Tirkîya de hem zereyê welatî de werdiş rê hem zî teberê welatî rê rotişî de, cayê girdî gêno. La belê, zordayîşê krizê ekonomîkî, sektor de meseleyê girdî virazîyayî.
Tewr zehmet berzbîyayîşê fîyatê yemî yo
Meseleyo tewr gird yê sektorê kergan de berzbîyayîşê fîyatê yemî yo. Çi heyf ke sey her çîkî, yemê kergane zî teberê welatî ra yenê. Zêdebîyayîşê kûranê dovîzî nê mesrefi zêde kerdê. No ser zî rotixanê kerge û lîçikanî mecbûr mendê ke mesref ra nezdî biroşê. Goreyê daneyanê Enstitûyê Îstatîstîkîyê Tirkîya (TUÎK), Nisana 2025î de hakanê kergan serra verêne ra %9,1 kemîyayo û resayo 1,55 milyar aded. No kembîyayîş de, mesrefanê yemî sereke yo.
‘Ma wazenê piyasaya Tirkîya bibê verpers’
Mustafa Akgun zî Amed de karê resayîşê lîçikan û rotişê kergan keno. Rewşa pîyasaya bazirganîya kerg û lîçikan ser o ajansê ma (Ajansê Welatî) rê qise kerd.
Mustafa Akgun va ke serra 1992î ra nika karê bazirganîya kerge û lîçikan kenê û wina va: “Lîçikan xûsûsî ma seba goştî miqate kenê, lîçikanê sîya ra tewirê Ataksî yeno vatiş û nê lîçikan zî çar aşme de pîl benê û hak kenê. Hewna ma dîk zî pîl kenê, lîçikanê sûrî zî ê xûsûsî seba hakî pîl kenê. Kerganê sûrî serra de nêzdî 300 heb hakî kenê, ma seba pîlbîyayîşê kergan yemanê xûsûsî bikaranenê. Yew kerge çar aşme de yeno hakkerdişî, kergêk zî eke seba birnayîşê ma pîl bikerê, 45 rojî de yena birnayîş. Ma pêroyîya Tirkîya ra kergan erşawenê û çiqas destê ma rê bêro ma têkoşîn danî ke pîyasa Tirkîya ra bibê verpers.”
Sektor nika vinderteyo
Mustafa Akgun destnîşan kerd ke ê seba ke kerganê xo bi xozayî, organik pîl kenê, no ser kerganê înan rê elaqayêka girde est a û wina qedîna: “Kergêk gêrena, na kerge elaqa zêde dîyena, çi heyf ke nika Tirkîya de sektorê kerge vinderteyo, çimkî rotişê kergan nika qedexe yo. Pêroyîname heme şaristanan ra ameyo erşawitiş, no ser zî ma nêeşkenî sewqîyatê kergan bikerî. Ma zî vanî; hele sebena rewşe û ma kerganê xo pîl kenê, dewlete teşwîq nêdana û ma wazenî wa dewlete mûdaxaleyê ma zî nêkero.”
