Silêmanî de di wayî pîya, heykelanê kesayetîyanê namdaran ê hunerê kurdkî mûm ra virazenê û wayîrê markayêka bi nameyê ‘Şamaran Kandil’ ê. Her di wayan huner û marîfetê xo derbasê domanan kenê.
Mûm çimeyêko roşnayî yo. Zafêrî bi hawayêk silindirikî yo ke, bi wişkkerdişê parafînî, şemayê (mûmê hingimênî) yan zî yew maddeyo ke sey ey o, dormeyê fitîlî de yeno viraştiş. Mûmî hem semedê roşnayîdayîşî hem zî semedê xemilnayîşî yenê şuxulnayîş. Tarîxêko 5 hezar serrî yê ci esto ke hetê Misirijan ra ameyo keşfkerdiş û Romayijan aver berdo. Verê vejîyayîşê elektrîkî, seba roşnayîdayîşî ameyêne gurênayîş. Labelê dewrê ewroyî de zêdetir seba xemilnayîşê keyeyî û boyweşîye yeno şuxulnayîş.
Şaristanê Silêmanî de, di wayanê bi nameyê Reyan Yusif a 7 serre û Îman Yusif a 19 serre, pîya heynê xo yê domanîye ard ca. Reyan û Îman di serrî yo ke şaristan de bi nameyê Şahmaran Mûm (Shamaran Candle) yew atolyeya kulturî akerda. Cayêk seba dîzaynkerdiş, viraştiş û rotişê mûman awan kerdo.
Reyan û Îman xeyalanê xo yê domanîye pîya bi viraştişê mûman kerdê çimeyê debarê xo. Her çiqas hewn û armancê înan giran û zehmet bo zî, bê ke fek ci ra veradê û bi bawerî gameyanê xo dewam kenê.
A wayan ra yewe, Îman Yusif derheqê destpêkerdişê xebatanê xo de qala Rojnewsî kerde. Îmane da zanayîş ke her di wayî emrê xo yê qijkekî ra nata, estbîyayîşê mûman ê zereyê keyeyî ra hez kenê. Teberê naye de hewesêko xusûsî yê înan seba materyalanê mûman estbi û dima têhesyayê ke ê maddeyê ke mîyanê mûman de yenê şuxulnayîş, zerardar ê. Înan zî yew îcadêko weş ser o fikirîyayê.
Sey ke Îman Yusif bi xo vana: “Maddeyê ke ma tîya şuxulnenê, tebîî yê û dostê çorşmeyî yê. Maddeyanê zerardaran ra ke seba bedenê merdimî zerar ê, dûrî yê.”
Hetê bînî ra, çîyo ke berhemanê înan cîyatir û rengîntir keno, o yo ke înan kulturê kurdan xo vîr ra nêkerdo û resenîya muhrê kurdkî heme berhemanê înan de asena û reng dana. Înan heykelê kesayetîyanê namdaran ê kurdan sey Şêrko Bêkes, Ahmed Kaya, Mestûre Erdalanî, Hesen Zîrek û şaîr Nalî mûm ra virazenê, bi no hawa neslanê ke do bêrê, danê şinasnayîş.
Usilê viraştişê mûman goreyê pîlîye û şêwazê mûmî vurîyeno, viraştişê mûmanê qijkan wextêko kêmtir gêno. La amadekerdiş û wişkbîyayîşê mûmanê ke bi maddeyanê zêde û pîltir virazîyenê, demêko derg gêno. Labelê her di wayî hez kenê ke rengan têmiyan kenê û hûrdemanîyanê cîyayan şuxulnenê ke tebîî biasê.
Îman Yusif dewamê qiseykerdişê xo de vat: “Rojane 8 saetan kar kenê û seba ke ma karê xo ra hez kenê, nêqedîyenê. Her cinîye wayîrê hêz û îradeyê xo ya ke biresaya heme armancanê xo. Ma hem zî hetkarîya her cinîye kenê ke wazena payanê xo ser o vindero û xîret kena ke wayîrê aborîya xo ya xosere biba.”
Îman Yusif û Reyan Yusif pîya bi viraştiş û rotişê berhemanê xo, seba domananê heft heta çeharês serrî yew kurs pîya akerdo ke ê zî bimûsê mûman virazê û dîzayn bikerê.
