Di dîroka têkoşîna gelê Kurd de gelek rojên girîng hene, lê Newroza sala 2003yan a li Amedê, wekî çalakiya nasnameyê kete bîra milet. Di wê rojê de agirê îradeyeke ku tunehesibandinê qebûl nedikir geş bû. Hezaran kesî li Qada Newrozê nasnameyên xwe rakirin jor û peyameke zelal dan. “Em li vir in, em Kurd in.”
Di Newroza 2003yan de, qada Newrozê ya Amedê mazuvaniya bi sed hezaran kesan dikir. Di dema ku coş û kelecana pîrozbahiyê di asta herî bilind de bû, bi hezaran welatiyan di heman kêliyê de nasnameyên xwe yên bi rengê pembe û şîn ji kîsên xwe derxistin û ber bi asîman ve hejandin.
Ev yek li hemberî polîtîkayên asîmîlasyonê yên sedsalî serhildaneke sivîl û sembolîk bû. Welatiyan bi vî rengî nîşan didan ku ew kaxezên di destên wan de, her çiqas wan wekî “Tirk” bide nasîn jî, rastiya wan a Kurdewarî naye guhertin.
Ferzkirina nijadî û înkara fermî
Pergala Dewleta Tirk li ser bingeha yek nijadî hatî avakirin. Di nava qeydên nifûsê û hişmendiya burokratîk de, her kesê ku li Tirkiyeyê dijî wekî ‘Tirk’ dihat hesibandin. Di nasnameyan de beşa nijad de rasterast ‘Tirk’ dihat nivîsandin, di qeydên veşartî û di zagonan de Kurdbûn wekî tunebûnê dihat hesibandin.
Berteka gel
Kurdan her tim ev yek wekî heqareteke li ser rûmeta xwe didîtin. Çalakiya 2003yan bû lûtkeya vê bertekê. Ev çalakiya bi heybet û berxwedana domdar, di salên paşê de encamên berbiçav dan. Dewleta Tirk neçar ma ku di nasnameyan de guhertinan bike. Di nasnameyên nû de gelek beşên ku dibûn sedema cudakariyê wekî beşa olê, beşa nijad û kodên din hatin rakirin. Her çiqas pirsgirêka nasnameya destûrî bi temamî nehatibe çareserkirin jî wê rojê li Amedê ruhê gelekî ku dixwest bibe xwedî nasname hat hejandin. Newroza 2003yan nîşan da ku nasname rûmet, ziman û daxwaza azadiyê ye. Ew çalakiya ku hezaran nasname lê hatin bilindkirin, îro jî wekî sembola vîna gelê Kurd tê bibîranîn.
