Amed – Seroka Komeleya Jin a Rosa Suzan Îşbîlen destnîşan kir ku tu jin biryara li dijî mafên jinan qebûl nakin û got: “Heta biryara qedexeya zeseryanê paş ve bê vekişandin em ê têbikoşîn.”
Di 19ê Nîsanê de Wezareta Tenduristiyê bi “Rêziknameya Saziyên Tenduristiyê yên Taybet ên Teşhîs û Dermankirina Li Ser Piyan” li navendên tenduristiyê sezeryenên plankirî qedexe kir. Êdî dê li Nexwşxaneyên Welidandinê, sezeryanî di gotina bijîşkan de pêk bê. Bi vê guhertinê dixwazin ku welidandina bi sezeryanî qedexe bikin. Jin li dijî vê biryara destdirêjiya bedena jinan daketin qadan û nerazînabûna xwe anîn ziman. Rêxistinên jinan li dijî vê biryarê daxuyaniyê didin û red dikin. Seroka Komeleya Jin a Rosa Sûzan Îşbîlên li ser biryara Wezareta Tendurîstiyê ji Ajansa Welat (AW) re axivî.
‘AKP dest dirêjî mafê jinan dike’
Sûzan Îşbîlen diyar kir ku ji ber desthilat nikarê Tirkiyeyê wekî berê bi rêve bibe êrişî jinan dike û got: “Desthilatdar ji ber ku xetimiye li ser bedana jinan politîkayan dimeşîne. Politîlkayên baviksalarî pêş dixe. Jinan bi keda xwe mafên xwe bi dest xistiye. Desthilata AKPê destdirêjî mafê jinan dike. Peymana Stenbolê rakir. Îsal jî “Sala Malbatê” pênase kir. Malbatê wekî malbata pîroz dibîne. Êrişê li ser jinan her dem hebû. Niha jî dest dirêjî jidayîkbûnê dike. AKP bi wan politîkayan dixwazê jinan di malê de heps bike. Li cîhanê tu desthilatdar êrişî hilbijartina jidayîkbûnê nakê. Lê AKPê êriş dike. Divê jin bi xwe biryara welidandinê bide. Divê jin li gorî pêdiviyê bedena xwe biryarê bide. Ya ku biryarê bide jin û bişîk in. Hin welidandina xwezayî dibe sedema mirina zarok. Jin ji ber zexta malbatê neçar dimînê welidandina xwezayî bike. Lê bedana her jin wê yekê nanake. Vîna jinê esas nayê girtin. Divê vîn û biryara jinê esas bê girtin. Desthilat dixwazê jin di bin siya mêr de bijî. Lê berxwedana jinan e bidomê.”
‘Em ê heta dawî têbikoşin’
Sûzan Îşbîlen da zanîn ku jin li dijî vê biryarê bêdeng namîn û wiha axivî: “Jin li dijî vê biryarê li kolanan in. Em tu carî rawestin. Em ê civînan li dar bixin, nîqaş bikin û heta ku ew biryar paş ve bê girtin em ê têbikoşin. Jin her roj di bin zordariya mêr de ye. Gelek jin hene ku haya wan ji van mijaran tune ye. Em ê bi çalakî û atolyaya xwe hewl bidin ku jinan li dijî politîkayên desthilatê hişyar bikin. Çi ji destê me bê em ê bikin.”
‘Em malbata demokratîk esas digirin’
Sûzan Îşbîlen bibirxist ku jidayîkbûna sezeryanî beşek ji polîtîkayên cuda ye û wiha berdewam kir: “Di rojevê de li ser mijara jinan tiştek tune bû. Lê desthilata AKPê 2025 sala malbatê îlan kir. Ev nîşan dide ku desthilat dixwaze jinan di bin bandora xwe de bihêle. Bi sala malbatê dixwazin serdemek nû pêş bixin. Mafê jinan ji destê wan tê girtin û koletiyê li wan ferz dikin. Em li dijî vê yekê ne. Em ne dijî malbatê ne. Malbata ku em tercîh dikin malbata demokratîk e. Di malbatên demokratîk de herdu zayend wekhev dijîn. Mafê wan yek e. Tê gotin ku malbat pîroz e. Lê di nava malbatê de gelek jin tên kuştin. Jin di nava malbatê de rastî tundiyê tên û bi tecawizê re rû bi rû dimînin.”
