Derket holê ku Konseya Aştiyê ya Serokê DYAyê Donald Trump qaşo bi armanca jinûve avakirina Xezayê û aştiya cîhanî ava kiribû, heta niha tu fînansman peyda nekiriye. Projeya dihat payîn 71 milyar dolar kom bike, heta niha ji ber pirsgirêkên hiqûqî û nîqaşên li ser nebûna şefafiyetê xitimiye.
Hat ragihandin ku Konseya Aştiyê ya ku di meha Çileyê de ji aliyê Donald Trump ve hate avakirin û armanca wê jinûve avakirina Xezayê bû, heta niha yek dolar jî kom nekiriye. Li gorî nûçeya rojnameya Financial Timesê ku agahiyên xwe dispêre çar çavkaniyên nêzî dosyeyê, tevî ku soza bi milyaran dolaran hatibû dayîn jî, heta niha tu peredaneke fermî ji konseyê re nehatiye kirin.
Mekanîzmayeke serbixwe ya şefafiyetê nîne
Di nûçeyê de hat destnîşankirin ku rêveberiya Trump, li şûna ku fona jinûve avakirinê ya heyî ku ji aliyê Bankaya Cîhanê û Neteweyên Yekbûyî (NY) ve hatiye pesendkirin bi kar bîne, rêyeke din hilbijartiye. Rêveberiyê tercîh kiriye ku bexş û alîkarî rasterast li hesabekî ku li bankaya JPMorgan Chaseê hatiye vekirin, werin razandin.
Her çiqas berdevkê konseyê ev rêbaz piştrast kiribe jî, Fînancîal Tîmesê bal kişand ser metirsiyên vî karî û destnîşan kir ku di vê projeyê de tu mekanîzmayeke serbixwe ya şefafiyetê nîne.
Ji bo endamtiya mayînde şertê 1 milyar dolarî
Hat diyarkirin ku di vê saziya Trump ji bo pêvajoya piştî şer a li Xezayê dîzayn kiriye de, ji welatên ku dixwazin bibin endamên mayînde, tevkariya 1 milyar dolarî tê xwestin.
Ewropa bi guman nêzîk dibe
Lê belê gelek welatên Ewropayê bi guman nêzî projeyê dibin û jê dûr disekinin. Hat ragihandin ku di forumê de hevalbendên kevneşopî yên DYA’yê yên li Rojhilata Navîn û hikumetên nêzî Trump zêdetir derdikevin pêş. Serokkomarê Endonezyayê Prabowo Subianto jî bi awayekî eşkere daxuyand ku welatê wî dê vê daxwaza milyarek dolarî bi cih neyne.
100 milyon dolarên Îmaratê hatin cemidandin
Li gorî Fînancîal Timesê, heta niha ji xeynî çend dravdanên biçûk ên bi sînor tu pere nehatine razandin. Beşek ji van çavkaniyan jî tenê ji bo mesrefên ofîsa Nûnerê Bilind ê Konseyê Nîkolay Mladenov hatiye xerckirin.
Her wiha hat destnîşankirin ku 100 milyon dolarê ku ji aliyê Yekîtiya Îmaretên Ereb ve ji bo avakirina hêzeke nû ya polîsan li Xezayê hatibû dayîn jî, di nava vê krîzê de hatiye cemidandin.
Ji bo jinûve avakirinê 71 milyar dolar pêwîst e
Beriya niha di meha Nîsanê de, di xebateke hevpar a Yekîtiya Ewropayê (YE), Neteweyên Yekbûyî (NY) û Bankaya Cîhanê de hatibû hesabkirin ku mesrefa jinûve avakirina Xezayê ya ji bo 10 salên pêşiya me, wê nêzî 71,4 milyar dolar be. Lê tabloya heyî nîşan dide ku projeya Trump di qonaxa destpêkê de asê maye.
